Vaak vergeleken, maar niet dezelfde piano

Volgens de Amerikaanse adviesprijzen schelen de Roland HP-702 en de Yamaha CLP-825 bijna niets; in andere landen kan de prijsverhouding anders liggen. Maar een vergelijkbare prijs betekent niet dat de technische keuzes vergelijkbaar zijn – en de verschillen tussen deze twee instrumenten zijn zo groot dat de ene duidelijk beter bij jouw manier van spelen past dan de andere.

Het zijn allebei serieuze instrumenten. Hieronder zetten we op een rij wat ze concreet onderscheidt, zodat je zelf kunt beoordelen welke bij je past.

Het verschil in klavier is echt

Voordat we het over de klank hebben, moet één feit over het klavier van de HP-702 duidelijk gezegd worden: het PHA-4 Standard-mechaniek van de HP-702 is hetzelfde mechaniek als in de draagbare FP-30X, die veel minder kost. Wat de HP-702 meer heeft dan die draagbare piano, zijn de meubelbehuizing, de luidsprekers en functies zoals een lesfunctie en een polyfonie van 384 stemmen – geen ander klavier. Ga je aan een HP-702 zitten, dan liggen je vingers op hetzelfde mechaniek als bij een piano die een fractie daarvan kost.

Het GrandTouch-S-klavier van de CLP-825 komt van de andere kant van het assortiment van zijn fabrikant. Het is het mechaniek dat de Clavinova CLP-800-meubelpiano's kenmerkt – toetsoppervlakken van synthetisch ebbenhout en ivoor op zowel de zwarte als de witte toetsen, escapement-simulatie en toetsen die in de bas zwaarder en in de hoogte lichter aanvoelen – en de CLP-825 deelt het met de CLP-865GP in vleugelbehuizing, een model ver boven zijn prijsklasse. De CLP-845 gebruikt hetzelfde GrandTouch-S-mechaniek, maar met houten witte toetsen, die de CLP-825 niet heeft. Dat is het spiegelbeeld van de situatie bij de HP-702: het klavier van Roland is hier dat van zijn betaalbaarste platte piano's, dat van Yamaha komt uit modellen ver boven deze prijs. Op onze klavierschaal, die elk mechaniek in de database op dezelfde schaal van 1 tot 10 indeelt, staat GrandTouch-S een stap boven PHA-4 Standard. Beide mechanieken hebben een escapement-simulatie, en de indeling komt uit de gepubliceerde opbouw, niet uit spelen.

Klankopwekking: twee verschillende benaderingen van de piano

De HP-702 gebruikt SuperNATURAL Piano Modeling van Roland. Roland beschrijft dat als een klankopwekking die het geluid op basis van modellen opbouwt, afhankelijk van hoe je speelt, in plaats van alleen samples af te spelen.

De CLP-825 pakt het anders aan. Yamaha heeft twee concrete concertvleugels gesampled – de CFX en de Bösendorfer Imperial – en de VRM-technologie voegt aan die samples gemodelleerde resonantie van het instrument toe. De CFX is de topconcertvleugel van Yamaha. De Bösendorfer Imperial is een Weense vleugel met 97 toetsen die bekendstaat om zijn diepe basregister. Speel je op de CLP-825, dan hoor je samples van die instrumenten.

Geen van beide klankopwekkingen is objectief beter, en aan de naam van een technologie zie je niet welke beter klinkt. Het aantal klanken – 324 bij de HP-702, 10 bij de CLP-825 – telt alleen als je andere klanken dan piano gebruikt. Speel je elke dag pianoklanken en verder niets, dan veranderen ruim 300 klanken die je niet gebruikt weinig.

Het verschil in luidsprekers: 28 W tegenover 40 W

Beide piano's hebben twee luidsprekers. De HP-702 heeft 28 watt, de CLP-825 40 watt. De CLP-825 doet dat bovendien met de kleinere kast: 45 kilo tegenover 54,4 kilo bij de HP-702, in een behuizing die smaller en minder diep is, en met opgezette muziekstandaard ongeveer 6 centimeter lager (Roland geeft de hoogte van de HP-702 alleen met muziekstandaard op). Het extra vermogen komt hier uit de versterker, niet uit een grotere behuizing.

Op papier is dat ongeveer 40 procent meer versterkervermogen, geen verdubbeling. Hoe dat verschil in jouw kamer klinkt, kan een specificatieblad niet vertellen. Speel je vooral met een koptelefoon, dan tellen de luidsprekers minder – beide bewerken de klank ruimtelijk voor de koptelefoon (Roland noemt dat Headphones 3D Ambience, Yamaha Stereophonic Optimizer). Speel je elke dag via de luidsprekers, luister dan in een winkel naar beide.

Verder kijken

Het klavier kun je later niet veranderen. Ook de klanken, de polyfonie en de aansluitingen blijven zoals ze zijn op de dag dat je koopt. Het loont dus om verder te kijken dan hoe je vandaag speelt.

Ben je van plan regelmatig te oefenen en aan moeilijker repertoire te beginnen, vergelijk dan beide mechanieken voordat je koopt. Onze schaal plaatst GrandTouch-S boven PHA-4 Standard, maar of dat verschil voor jouw handen telt, vertelt alleen het klavier zelf.

Het verschil dat er echt toe doet

Oefen je regelmatig en is het klavier voor jou het belangrijkst, dan spreekt er meer voor de CLP-825: het GrandTouch-S-mechaniek, dat op onze schaal hoger staat, een versterker van 40 W, samples van de CFX en de Bösendorfer, en een lagere, lichtere kast. Welke van de twee minder kost, hangt af van waar je koopt. Het PHA-4 Standard-mechaniek van de HP-702 is hetzelfde klavier als in de draagbare FP-30X van Roland; het GrandTouch-S van de CLP-825 komt uit dezelfde mechaniekfamilie die Yamaha tot en met de CLP-865GP gebruikt.

Verken je graag veel verschillende klanken, speel je om te ontspannen en houd je van afwisseling, dan is de HP-702 een goed instrument. Hij heeft 324 klanken, een polyfonie van 384 stemmen (voor pianoklanken bij solospel noemt Roland geen grens) en een lijnuitgang, die de CLP-825 niet heeft. Beide modellen hebben een lesfunctie. Maar weet wat je koopt: een meubelbehuizing met hetzelfde klavier als de betaalbaardere modellen van Roland, geen beter mechaniek. Is het klavier het belangrijkst, dan is de CLP-825 de keuze; tellen het aantal klanken en een lijnuitgang zwaarder, dan de HP-702.