Een vraag om even bij stil te staan voordat je kiest: welke van deze twee draagbare instapmodellen is geschikter om alleen te oefenen, zonder docent? Beide horen bij dezelfde klasse. Hoe ver ze in prijs uit elkaar liggen, hangt af van het land: in sommige landen is het verschil duidelijk, in andere klein.

De Yamaha P-225 heeft de oefenhulp in de piano zelf: bij de 50 ingebouwde klassieke stukken kun je de partij van de rechter- of linkerhand uitzetten en die hand zelf spelen, zonder smartphone. Een app die MIDI nodig heeft, vraagt wel een USB-kabel. De Kawai ES120 kiest een andere aanpak: hij heeft 100 ingebouwde ritmes en bereikt lesmateriaal op een smartphone of tablet via Bluetooth-MIDI, zonder kabel. Dat verschil in aanpak is het nuttigste om te begrijpen in deze vergelijking.

Wat de Yamaha zelf doet, en wat hij aan apps overlaat

De P-225 heeft het Graded Hammer Compact-mechaniek van Yamaha, met graded weging, en vier luidsprekers met in totaal 14 W. Hoe die luidsprekers je kamer vullen en hoe aangehouden akkoorden met het sustainpedaal daar klinken, kan een specificatietabel niet vertellen; dat is het waard om in een winkel te horen.

De P-225 heeft geen lessen met niveaus of beoordeling, maar wel een oefenfunctie die je op de piano alleen gebruikt. Zijn 50 ingebouwde klassieke stukken zijn er niet alleen om naar te luisteren: terwijl er een speelt, kun je de partij van de rechter- of linkerhand uitzetten en die hand zelf spelen (de 21 klankdemo's staan daar los van). Geen smartphone, geen app, geen kabel. De P-225 heeft ook 20 ingebouwde ritmes. Alles wat verder gaat – Smart Pianist van Yamaha, Simply Piano, flowkey of een andere app die MIDI-invoer nodig heeft – loopt via een USB-kabel, omdat de P-225 geen Bluetooth-MIDI heeft. Hij heeft wel Bluetooth-audio, om muziek van een smartphone via zijn luidsprekers af te spelen. De kabel is een klein ongemak. Maar zijn apps je belangrijkste manier van leren, dan moet die kabel bij elke oefensessie aangesloten worden.

Beide koptelefoonaansluitingen van de P-225 zijn standaardaansluitingen van 6,3 mm. Een studiokoptelefoon sluit je direct aan; oordopjes of een koptelefoon met 3,5 mm-stekker hebben een verloopstekker nodig.

Wat de Kawai ingebouwd heeft

De ES120 heeft geen lesfunctie op de piano zelf, en zijn ingebouwde stukken zijn alleen klankdemo's: de lesboeken van Kawai – 9 boeken, 377 stukken – gebruik je via de gratis PiaBookPlayer-app op een smartphone of tablet. Wat hij wel ingebouwd heeft, zijn 100 ritmepatronen, duidelijk meer dan de 20 van de P-225.

Die functie klinkt misschien als een gimmick, maar heeft een praktisch nut als je alleen oefent. Toonladders en eenvoudige stukken dag na dag in stilte spelen kan eentonig worden. De ritmepatronen geven een achtergrond: kies een stijl, stel een tempo in, en je vijfvingeroefeningen hebben iets om tegenaan te spelen. Een docent vervangt het niet, maar het brengt afwisseling in alleen oefenen.

Met Bluetooth-MIDI verbindt je smartphone zonder kabel met Simply Piano of flowkey. Ook de ES120 heeft Bluetooth-audio. Verder heeft hij de Virtual Technician: parameters voor klank en reactie, waaronder de aanslaggevoeligheid, die je in de PianoRemote-app instelt. Dat kan handig zijn voor wie weer gaat spelen en wil bijstellen hoe het instrument reageert.

Mechanieken en toetsoppervlakken

Beide piano's hebben het graded hammer-instapmechaniek van hun merk. Eén misverstand om recht te zetten: geen van beide heeft een gestructureerd toetsoppervlak dat ivoor nabootst. De toetsen van de ES120 zijn mat, die van de P-225 mat zwart. Bij de draagbare modellen van Kawai vind je het Ivory Touch-oppervlak op de ES920. Wat het toetsoppervlak betreft, zijn beide hier gelijk.

Uit de specificaties blijkt niet welk mechaniek zwaarder is of hoe ze onder je vingers verschillen. Op onze schaal voor klaviermechanieken krijgen beide dezelfde score. Het is een kwestie van persoonlijke voorkeur en geen rangorde in kwaliteit, dus vergelijk ze in een winkel als dat kan.

Een duidelijk advies voor elke koper

Wil je vooral met een app leren, dan past de ES120 het best. Simply Piano, flowkey en andere apps die je spel via MIDI uitlezen, verbinden zonder kabel via Bluetooth-MIDI. De lesboeken van Kawai (377 stukken) staan in de PiaBookPlayer-app, en de 100 ritmepatronen geven je iets om tegenaan te spelen als je alleen oefent. Bedenk wel dat de lessen zelf in de app zitten, niet in de piano.

Oefen je liever zonder smartphone, dan doet de P-225 meer op zichzelf: kies een van de 50 ingebouwde klassieke stukken, zet één hand uit en speel die zelf. Het is oefenen met losse handen, geen les met niveaus, maar je hebt niets anders nodig dan de piano. Hij past ook als je al een docent hebt, of als je Smart Pianist via een USB-kabel gaat gebruiken en die werkwijze je niet stoort. Speel je vooral via de luidsprekers, luister dan in een winkel naar zijn vier luidsprekers.

Wat de doorslag geeft, is niet het merk, maar hoe je oefent. Stukken per hand oefenen op het instrument alleen wijst naar de Yamaha; leren met een app zonder kabel in de weg wijst naar de Kawai.